فاجعه چرنوبیل, یکی از تلخترین حوادث تاریخ بشر، بهعنوان یک موضوع تاثیرگذار در صنعت بازیهای ویدیویی مطرح شده است.
این شهر در کیف, اوکراین، در ۲۵ آوریل ۱۹۸۶ (۶ اردیبهشت ۱۳۶۵) شاهد حادثهای در رآکتور شماره چهار بود که به آزمایشی برای شبیهسازی قطع برق مرتبط بود. کنترل رآکتور از دست اپراتورها خارج شد و باعث وقوع یکی از وحشتناکترین رخدادهای تاریخ شد. بسیاری از بازیها با الهام از این رویداد، سعی کردهاند جو ترسناک و اسرارآمیز ناشی از این فاجعه را به تصویر بکشند.
در نخستین ساعات روز ۲۶ آوریل ۱۹۸۶، انفجار مهیبی در رآکتور شماره ۴ نیروگاه هستهای چرنوبیل رخ داد. این انفجار که ناشی از تجمع نیروی بیش از حد در رآکتور بود، باعث شد مواد رادیواکتیو به بیرون پخش شوند. لحظاتی پس از انفجار اول، دومین انفجار نیز سقف رآکتور را تخریب کرد و تشعشعات اتمی در مقیاسی وسیع منتشر شد.
آتشنشانها برای مهار آتشسوزی وارد عمل شدند و اهالی چرنوبیل مجبور به ترک شهر شدند. با این حال، تلاش دولت وقت برای پنهان کردن این فاجعه از جهانیان، بر شدت پیامدهای آن افزود. گزارشها حاکی از آن است که از نیممیلیون نفری که در مقابله با این فاجعه مشارکت داشتند، هزاران نفر جان باختند یا دچار بیماریهای جدی ناشی از تشعشعات شدند. بازماندگان نیز با مشکلات جسمی و روانی فراوانی مواجه شدند.
فاجعه چرنوبیل برای بسیاری از بازیسازان بهعنوان یک منبع غنی الهام عمل کرده است. برخی بازیها با بازآفرینی این حادثه تاریخی، تلاش داشتهاند تا عمق تراژدی را به تصویر بکشند. بعضی دیگر از بازیها نیز با الهام از اتمسفر یا پیامدهای این فاجعه، دنیایی مشابه خلق کردهاند. در ادامه به آثاری خواهیم پرداخت که تحتتأثیر این رخداد ساخته شدهاند.
بازی Call of Duty: Modern Warfare
یکی از معروفترین بازیهایی که به چرنوبیل اشاره دارد، نسخه چهارم سری Call of Duty با نام Modern Warfare است. در دو مرحله معروف این بازی، All Ghillied Up و One Shot, One Kill, بازیکنان وارد شهر متروکه پریپیات میشوند؛ منطقهای نزدیک به چرنوبیل که حال و هوایی تاریک و اسرارآمیز دارد.
فضای این دو مرحله با طراحی محیطهای خالی از سکنه، آسمان خاکستری و چمنهای بلند به خوبی حس متروکه بودن را منتقل میکند. هدف اصلی بازیکن در این مراحل، ترور شخصیت منفی بازی یعنی ایمران زاخائف است، در حالی که ساختمانهایی مانند هتل پولیسیا, کاخ انرژتیک, و چرخوفلک مشهور شهر بازی پریپیات با دقت بازآفرینی شدهاند.
سری Stalker
مجموعه Stalker یکی از آثار برجسته سبک شوتر اولشخص و بقا است که توسط استودیوی اوکراینی GSC Game World توسعه یافته است. این سری تاکنون چهار نسخه را شامل شده است و آخرین نسخه آن با نام Stalker 2: Heart of Chornobyl چندی پیش برای کامپیوتر و کنسولها منتشر شد.
داستان این سری به شکلی بازآفرینیشده به فاجعه چرنوبیل میپردازد؛ جایی که در سال ۲۰۰۶ بیماری مرموزی مجدداً از این منطقه منتشر شده و باعث تغییرات شیمیایی، فیزیکی و بیولوژیکی در محیط شده است. موجودات جهشیافته یکی از پیامدهای این شرایط هستند که بازیکنان باید با آنها روبهرو شوند.
نسخه اول این سری از رمان پیکنیک کنار جاده الهام گرفته است؛ کتابی که الهامبخش غیرمستقیم بازی Metro 2033 نیز بوده است. چرنوبیل در هر دو اثر نقش مهمی دارد، اما در Stalker کاملاً بهعنوان محور اصلی داستان جریان دارد.
Chernobylite
چرنوبیلایت، یک بازی در سبک شوتر، بقا و نقشآفرینی، توسط استودیوی The Farm 51 ساخته شده است. وقایع این بازی در منطقه متروکه چرنوبیل رخ میدهند و تمام محیطهای بازی با اسکن سهبعدی طراحی شدهاند تا تجربهای واقعیتر برای بازیکنان فراهم شود.
شخصیت اصلی بازی، ایگور, عضو سابق نیروگاه چرنوبیل است که پس از گذشت ۳۰ سال از حادثه چرنوبیل، به پریپیات بازمیگردد تا نامزد گمشده خود، تاتیانا, را پیدا کند. این بازی با ترکیب عناصر علمی-تخیلی، ایگور را در مأموریتی برای کشف اسرار منطقه، از جمله جستجوی قطعهای به نام چرنوبیلایت، قرار میدهد که امکان باز کردن پورتالهای مختلف را فراهم میکند. همچنین نسخه ارلی اکسس دنباله چرنوبیلایت منتشر شده است که همچنان در مراحل اولیه توسعه قرار دارد.
سری Metro
مجموعه Metro شامل بازیهایی مانند Metro 2033, Metro Last Light, Metro Exodus, و Metro Awakening (یک بازی واقعیت مجازی) توسط استودیوی اوکراینی 4A Games ساخته شده است. این سری براساس رمان Metro 2033 شکل گرفته است که خود از رمان پیکنیک کنار جاده الهام گرفته است.
هرچند این بازیها بهطور مستقیم به فاجعه چرنوبیل اشاره نمیکنند، اما شباهتهای بسیاری با آن دارند. داستان سری مترو در دنیایی پس از یک جنگ هستهای روایت میشود و شخصیت اصلی، آرتیوم, همراه با بازماندگان دیگر در شبکه مترو مسکو پناه گرفته است. او باید با تهدیدات مختلف، از دشمنان انسانی گرفته تا موجودات جهشیافته، مقابله کند.
جالب است بدانید که برخی از اعضای استودیوی 4A Games پیشتر در توسعه نسخه اول سری Stalker نقش داشتند و این موضوع بر طراحی فضای بازی و الهامگیری از چرنوبیل تأثیر بسزایی داشته است.
Microsoft Flight Simulator
شاید دیدن نام یک شبیهساز پرواز در میان بازیهای مرتبط با چرنوبیل عجیب بهنظر برسد، اما Microsoft Flight Simulator همه نقاط جهان را شامل میشود و منطقه چرنوبیل نیز در آن وجود دارد. البته این بخش بهتنهایی جزئیات زیادی ارائه نمیدهد.
اما بازیکنان توانستهاند با استفاده از مادهای مختلف، جزئیات بیشتری از پریپیات و نیروگاه هستهای چرنوبیل را به بازی اضافه کنند. یکی از بهترین مادها که توسط کاربری اوکراینی با نام TedStricker طراحی شده است، توانسته فضای منطقه را با دقت بالایی بازآفرینی کند.
اگرچه داستانی خاص در این بازی وجود ندارد، اما بازیکنان میتوانند تجربهای منحصربهفرد از پرواز بر فراز منطقه چرنوبیل و محیط اطراف آن داشته باشند.
CHERNOBYL: The Untold Story
بازی CHERNOBYL: The Untold Story, همانطور که از نامش پیداست، به دنبال ارائه داستانی خاص درباره چرنوبیل در سبک ریل شوتر است. روایت این اثر بر هذیانهای مردی تأثیرگرفته از تشعشعات رادیواکتیو متمرکز شده و بازیکن باید تصمیم بگیرد که آیا این اتفاقات جنبه تخیلی دارند یا بازتابی از واقعیت آن دوران هستند.
این بازی از سبک گرافیکی پیکسل آرت بهره برده و بازیکنان قادرند زندگی روزمره در شهر پریپیات را مشاهده کنند. برخی از عناصر محیطی مانند ماشینها و ساختمانها نیز قابل تعامل هستند و هرکدام داستانی منحصربهفرد ارائه میدهند.
ابتدا تجربه این بازی بسیار چالشبرانگیز بود، اما بهواسطه آپدیتهای منتشرشده، سطح دشواری کاهش یافته است. این اثر برای بازیکنانی که بهدنبال یک تجربه کوتاه و متمرکز از وقایع مرتبط با چرنوبیل هستند، گزینه مناسبی محسوب میشود.
Chernobyl: Road of Death
پس از وقوع فاجعه چرنوبیل، بسیاری از مناطق تحت تأثیر تشعشعات رادیواکتیو قرار گرفتند و موجودات جهشیافته در این ناحیه ظاهر شدند. اگرچه آتشسوزی مهار شده است، اما تهدید وقوع انفجار دیگری همچنان پابرجاست.
این بازی ماجرای بازیکن را در تلاش برای جلوگیری از تکرار این فاجعه روایت میکند. برخلاف انتظار، دشمن اصلی بازیکن در بازی، موجودات جهشیافته نیستند، بلکه امواج رادیواکتیو خطرناک منطقه هستند. در جریان بازی، باید با چالشهایی همچون بارانهای آلوده به تشعشعات، چرخه شب و روز و کمبود منابعی نظیر غذا و مهمات مواجه شوید. این عناصر بازی باعث ایجاد محیطی پرمخاطره و چالشی شدهاند که بازیکنان را در آزمونی دشوار برای بقا قرار میدهد.
Liquidators
بازی Liquidators به شکلی متفاوت و براساس یک ماجرای واقعی، داستان چرنوبیل را به تصویر میکشد. این اثر به ماجرای سه غواص به نامهای اولکسی آناننکو, والری بسپالوف, و بوریس بارانف میپردازد که مأموریت داشتند دریچههای زیر استخر فرونشانی فشار رآکتور تخریبشده را باز کنند تا از خروج آب جلوگیری کنند و مانع فاجعهای وسیعتر شوند.
این بازی با استفاده از عناصر محدود همچون شمارشگر گایگر و چراغقوه، بازیکن را در فضایی مملو از خطرات رادیواکتیو قرار میدهد که نیازمند اقدامات محتاطانه است. موتور گرافیکی بازی کهنه بهنظر میرسد، اما این اثر رایگان است و هرکدام از غواصان ویژگیهای منحصربهفرد خود را دارند که با هماهنگی میان آنها میتوان مراحل بازی را کامل کرد.
Chornobyl Liquidators
پس از انفجار مهیب در نیروگاه چرنوبیل، گروهی از آتشنشانان شجاع برای مهار آتش و کاهش تشعشعات به محل حادثه اعزام شدند. بسیاری از این افراد با به خطر انداختن جان خود، به نمادهایی از شجاعت تبدیل شدند.
در این بازی، بازیکنان نقش این قهرمانان را برعهده دارند و به قلب رآکتور شماره چهار میروند تا مأموریت خود را به انجام برسانند. محیطهای بازی شامل شهر پریپیات و دیگر مناطق اطراف نیروگاه است که با دقت شبیهسازی شدهاند و تجربهای واقعی از این رخداد تاریخی را ارائه میدهند.
تصمیمهایی که بازیکنان در طول بازی اتخاذ میکنند، تأثیر بزرگی نهتنها بر سرنوشت خودشان بلکه بر جهان خواهند داشت. آیا حاضر هستید خطرات را بپذیرید و حقیقت را آشکار کنید؟
Chernobyl VR Project
Chernobyl VR Project یک شبیهساز واقعیت مجازی از منطقه چرنوبیل است که توسط تیم The Farm 51 توسعه یافته و برای بازآفرینی محیطهای متروکه این منطقه طراحی شده است. این پروژه شامل تصاویر اسکنشده سهبعدی از چرنوبیل بههمراه ویدیوها و خاطرات بازماندگان این فاجعه است که بازیکنان میتوانند آنها را تجربه کنند.
هرچند این پروژه بهصورت کامل در استیم عرضه نشد و تنها نسخهای برای پلیاستیشن وی آر منتشر شد، اما دادهها و تکسچرهای جمعآوریشده از این پروژه در توسعه بازی Chernobylite مورد استفاده قرار گرفتند.
S.W.A.N.: Chernobyl Unexplored
بازی S.W.A.N.: Chernobyl Unexplored یک اقتباس علمی-تخیلی با المانهای ترسناک و پازلمحور است که چند ماه پس از وقوع فاجعه چرنوبیل روایت میشود. شما به عنوان عضوی از یک تیم تحقیقاتی، مأموریت دارید وارد انستیتویی مخفی به نام SWAN شوید که مقامات سعی داشتند وجود آن را پنهان کنند.
نام این انستیتو مخفف عبارت سندرم بدون نام است؛ وضعیتی که گروهی از افراد در این منطقه علائمی خاص نشان دادند که در هیچ بیماری دیگری مشاهده نشده بود. تحقیقات بهسرپرستی پروفسور کایدانوفسکی، شرایطی روانی و جسمی آزاردهنده برای بیماران ایجاد کرده بود.
این بازی بر ایجاد فضای ترسناک و اتمسفری قوی تمرکز دارد و داستانی را ارائه میدهد که بهخوبی میان واقعیت فاجعه چرنوبیل و عناصر تخیلی تعادل برقرار کرده است.
Chernobyl Again
بازی Chernobyl Again یک تجربه واقعیتمجازی است که داستان آن با بهرهگیری از عناصر علمی-تخیلی پیرامون فاجعه چرنوبیل روایت میشود. شخصیت اصلی بازی، النا پونومارنکو, یک دانشمند ماجراجو است که در جستجوی راهی برای جلوگیری از وقوع فاجعه هستهای، میان جهانهای مختلف سفر میکند.
بازیکنان در طول مسیر با شخصیتهای گوناگونی روبهرو میشوند که همه قابلاعتماد نیستند. وظیفه بازیکن تشخیص دوستان واقعی از دشمنان است تا بتواند مأموریت خود را به سرانجام برساند.
سازندگان بازی با استفاده از تکنولوژی پیشرفته تصویرسنجی، منطقه چرنوبیل و بخشهای مختلف آن را با دقت شبیهسازی کردهاند تا حس واقعیتری از محیط ارائه دهند. بسیاری از مکانهای معروف این منطقه در بازی حضور دارند که تجربه غوطهوری را برای بازیکنان تقویت میکند.
STALCRAFT: X
بازی STALCRAFT: X بهعنوان یکی از بزرگترین آثار آنلاین با محوریت منطقه چرنوبیل شناخته میشود که در سبک MMOFPS طراحی شده و المانهایی از ترس و بقا را در خود جای داده است. این عنوان با داستانی سینمایی و غیرخطی، فضایی مشابه مجموعه Stalker ایجاد کرده است.
در این بازی، علاوه بر مبارزات بازیکن در برابر بازیکن، چالشهایی نیز در مقابل محیط بازی وجود دارند. بازیکنان میتوانند از مخفیگاههای خود برای آمادهسازی و مواجهه با مراحل و حملات استفاده کنند. همچنین فرقههای مختلفی در بازی حضور دارند که امکان برقراری تعامل یا مبارزه با آنها فراهم است.
با وجود سبک MMO, این بازی از ساختار مأموریتهای معمول این ژانر فاصله گرفته و تمرکز خود را بر بهدست آوردن تجهیزات جدید قرار داده است. این اثر بهصورت رایگان منتشر شده و همچنان با بهروزرسانیهای منظم پشتیبانی میشود.
Chernobyl: Origins
بازی Chernobyl: Origins روایتی ماجراجویانه در سبک آثار کلاسیک ارائه میدهد که بازیکنان را در نقش یک دانشمند قرار میدهد. شما باید با حل پازلها، رازهای مربوط به فاجعه نیروگاه هستهای چرنوبیل را کشف کرده و با تلاش برای فرار، جان خود را نجات دهید.
انتخابهای بازیکن نهتنها تأثیر مستقیمی بر سرنوشت شخصیت اصلی دارد، بلکه مسیر زندگی افراد بسیاری نیز تحتتأثیر این تصمیمها قرار خواهد گرفت. این بازی با سه پایان مختلف طراحی شده که براساس تصمیمات شما تغییر میکند.
بازی با گرافیک هنری چشمگیر و موسیقیهایی که حسوحال خاص دوران چرنوبیل را بهخوبی منتقل میکنند، تجربهای عمیق برای علاقهمندان به آثار ماجراجویی و داستانی به ارمغان میآورد.
